(Τα βάζεις κάτω...τα μπερδεύεις...και τα βρίσκεις ότι όλα μηδέν)

Παρασκευή, 16 Ιανουαρίου 2015

ΤΡΟΠΟΣ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΗΣ ΣΚΕΨΗΣ ΚΑΙ ΧΕΙΡΑΦΕΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΥ-Π.ΜΙΧΕΛΗ

Ένας καταναλωτής δεν είναι αναγκαίο και δεν πρέπει να ξέρει τι αγοράζει. Το θρησκευτικό δόγμα «πίστευε και μη ερεύνα», έχει αντικατασταθεί σήμερα με το «αγόραζε και μη ερεύνα». Αν δεν αντισταθούμε στο πνεύμα της εκπαίδευσης, των εφημερίδων, του ραδιόφωνου και της τηλεόρασης, τότε οι σκέψεις μας θα εξακολουθήσουν να είναι εχθροί μας. Η διαδικασία παραγωγής γνώσεως, μαζική στο σύγχρονο κόσμο, έχει πάψει να είναι αυτοσκοπός πνευματικής ολοκλήρωσης του ατόμου. Σήμερα το άτομο εκπαιδεύεται, με σκοπό την καλύτερη ένταξή του, για την ομαλή λειτουργία της ελεύθερης οικονομίας. Το άτομο εισέρχεται, αντιμετωπίζεται και ρυθμίζεται στη διαδικασία κατασκευής, ανάλογα με την αποστολή του προϊόντων και με πληροφορίες που αφορούν την κατασκευή και όχι με το κριτήριο ελέγχου.

Το κοινωνικό σύνολο υπακούει στους νόμους του κεφαλαίου, που δημιουργεί σχέσεις εκμετάλλευσης. Τα κέντρα εξουσίας ελέγχουν τις πληροφορίες και ο πολίτης υφίσταται στις διαδικασίες πληροφόρησης του συστήματος, ενώ του αφαιρείται η δυνατότητα διαμόρφωσης αντικειμενικής γνώμης, επειδή δεν του δίνονται όλα τα δεδομένα. Είναι αρκετό να γνωρίζει ποιο θεωρείται ότι είναι το «κόμμα του λαού» ή  «το αστικό κόμμα», αλλά είναι σκόπιμο να μη γνωρίζει τι είναι «ισοζύγιο πληρωμών», «αστικοί νόμοι», «ανθρώπινα δικαιώματα». Όλα αυτά το εκπαιδευτικό σύστημα τα γεμίζει επίτηδες με ασάφειες, προκειμένου να αποφευχθεί η ενεργός συμμετοχή του πολίτη σ’ αυτά. Οι υπάρχοντες κρατικοί μηχανισμοί εργάζονται για την κατάκτηση της εξουσίας, με σκοπό την εξυπηρέτηση των ολίγων και όχι για το κοινωνικό σύνολο.

Στο σχολείο κατασκευάζονται συνειδήσεις. Η διαδικασία αυτή λέγεται εκπαίδευση. Για την κατασκευή διαφόρων πραγμάτων χρησιμοποιούμε εργαλεία. Το εργαλείο με το οποίο κατασκευάζονται συνειδήσεις είναι η πληροφορία. Για να καταλάβεις καλύτερα τη φύση των εργαλείων, θα πρέπει  να γνωρίζεις για ποιον σκοπό προορίζονται. Δεν μπορεί να κατασκευάσεις βαριά, για να σκάψεις. Ο σκοπός διαμορφώνει το εργαλείο. Δεν υπάρχει εργαλείο χωρίς σκοπό. Δεν υπάρχει πληροφορία χωρίς σκοπό. Οι πληροφορίες χρησιμοποιούνται ανάλογα με το είδος ανθρώπου που θέλουν να κατασκευάσουν. Αν θέλουν να κατασκευάσουν έναν άνθρωπο που θα περνάει όλη του τη ζωή εθελοντικά στο στρατό, κρατώντας ένα όπλο και σκοτώνοντας, θα πρέπει οι πληροφορίες που θα επεξεργαστεί να είναι διαφορετικές από εκείνου που θα αγαπάει, τη φύση, τα ζώα και τους ανθρώπους.

Οι πληροφορίες που δεχόμαστε στον εγκέφαλό μας σχηματίζουν κρίσεις και πεποιθήσεις. Οι κρίσεις και οι πεποιθήσεις, είναι αυτές που κατευθύνουν τις πράξεις μας. Όσο πιο πολύ πιστεύουμε ότι η θέλησή μας είναι το θεμέλιο των πράξεων, τόσο μεγαλύτερη είναι η συμφωνία μας. Όσο πιο πολύ πιστεύουμε ότι οι πράξεις μας υποκινούνται από μια ξένη δύναμη, τόσο μικρότερη είναι η θέλησή μας να την ολοκληρώσουμε. Τις περισσότερες πράξεις μας, τις εκτελούμε χωρίς να καταλαβαίνουμε τους λόγους ή τα αποτελέσματά τους. O οδηγός θα πρέπει να ξέρει ότι στο αυτοκίνητο που έχει, πατάει γκάζι και προχωράει. Πατάει φρένο και σταματάει. Δηλ. να ξέρει μόνο το τελικό αποτέλεσμα.  Ελάχιστοι οδηγοί ξέρουν από ποια μέρη αποτελείται και πώς κινείται. Όσο συχνότερα κάνουμε πράξεις χωρίς να ξέρουμε τους λόγους, τις προϋποθέσεις και τα αποτελέσματά τους, τόσο συχνότερα γινόμαστε οι ίδιοι προϋπόθεση και αποτέλεσμα των πράξεων άλλων. Όσο περισσότερο πιστεύουμε ότι είμαστε κύριοι των πράξεων, των οποίων οι πραγματικοί κύριοι είναι άλλοι, τόσο περισσότερο θα είναι άλλοι οι κύριοι μας.

Η ομιλία ανήκει στις πιο συχνές πράξεις μας. Οι περισσότεροι ισχυρισμοί που διατυπώνουμε είναι λανθασμένοι. Η γη και η εργασία είναι παραγωγικοί, δημιουργικοί παράγοντες.

Το Κεφάλαιο είναι νεκρή εργασία και δε δημιουργεί τίποτε. Η φύση και ο παράγοντας άνθρωπος δημιουργούν. Η εργασία (εργάτες – υπάλληλοι), είναι αυτή που αποτελεί το ανθρώπινο δυναμικό. Το αρνητικό είναι ότι αυτό το ανθρώπινο δυναμικό, θεωρεί ότι το Κεφάλαιο είναι πιο σημαντικό για την παραγωγή απ’ ότι ο ίδιος ο εαυτός του, παρόλο που αυτοί φτιάχνουν το Κεφάλαιο.

Ποιες συνθήκες κάνουν χιλιάδες δασκάλους να διδάσκουν επί ολόκληρες δεκαετίες κάτι που είναι παράλογο και βλάπτει τους διδασκόμενους; Το αποτέλεσμα είναι ότι οι μαθητές συνηθίζουν να θεωρούν αληθινό, κάτι που μπορεί να μην είναι. Για το πόσες γνώσεις ξέρουμε, για τις συνθήκες υπό τις οποίες ενεργούμε, δεν το αποφασίζουμε οι ίδιοι. Τα όσα ξέρουμε εξαρτώνται από τις πληροφορίες που δεχόμαστε. Η επιρροή μας για το ποιες πληροφορίες δεχόμαστε είναι περιορισμένη. Δεν μπορούμε να βρούμε πληροφορίες που δεν ξέρουμε. Όταν μας λείπουν ορισμένες πληροφορίες, τότε αυτές είναι απαγορευμένες για τον απλό λαό.

Ένας πονηρός τρόπος να κρύβει κανείς την αλήθεια είναι να μιλάει ακατανόητα. Όποιος είναι πολύ δειλός ή πολύ αδέξιος για να πει ψέματα, εκφράζεται με ασάφεια. Έτσι τις πιο πολλές φορές καταφέρνει το σκοπό του, γιατί πολλοί άνθρωποι αισθάνονται ότι η μη υπερβολή ερωτήσεων που θα κάνουν αποτελεί κανόνα ευπρέπειας. Δεν είναι μόνο τα άτομα που εκφράζονται με ασάφεια για να αποκρύψουν την αλήθεια, αλλά τώρα τελευταία, όλο και πιο συχνά το κάνουν και οι θεσμοί. Σε ορισμένες περιπτώσεις εκφράζονται συγκεχυμένα και μάλιστα επί ολόκληρες δεκαετίες. Αν κάτι το ασαφές επαναλαμβάνεται αρκετά συχνά, οι περισσότεροι άνθρωποι το συνηθίζουν και το καταλαβαίνουν σαν να ήταν κάτι το σαφές. Όσο ασαφέστερα γράφει ή μιλάει κανείς, τόσο περισσότερο καιρό μένει κρυμμένο το ψέμα που υπάρχει μέσα του.

Στα περισσότερα κράτη του πλανήτη μια φράση του Συντάγματος λέει: «Η αξιοπρέπεια του ανθρώπου είναι απαραβίαστη». Είναι δυνατόν να εξακριβώσουμε τι ήθελαν να πουν οι εμπνευστές  αυτής της φράσης. Τελικά όμως βλέπουμε ότι τίποτε δεν είναι πιο εύκολο από το να παραβιαστεί και να καταπατηθεί η αξιοπρέπεια του κάθε πολίτη.

Ένα παράδειγμα: Σε μια ανδροκρατούμενη κοινωνία με τα δικά μας χαρακτηριστικά, θυματοποιείται το ίδιο το θύμα, αντί να στραφεί εναντίον του θύτη και να πάρει μέτρα και διαπαιδαγώγησης  αλλά και καταστολής, όταν αυτό είναι αναγκαίο. Στρέφεται εναντίον του θύματος, αφήνοντάς το έκθετο, με τις όποιες συνέπειες, απέναντι στο κοινωνικό περιβάλλον. Ο όποιος βιασμός της ανθρώπινης ύπαρξης παράγει στο υποκείμενο τις συνέπειές του, κατά κανόνα παθητικού χαρακτήρα, όπου στο συνειδησιακό και ασυνείδητο επίπεδο, το άτομο ενδέχεται να ιαθεί  με το πέρασμα  πολλών ετών, αλλά  ίσως και ποτέ. 

Για το ξεπέρασμα  τέτοιου είδους  κοινωνικών φαινομένων, θα πρέπει αυτά να καταγγέλλονται και να περιθωριοποιούνται μέσα από ένα δημόσιο  διάλογο, ο οποίος θα καταλήγει μέχρι και τον εξοστρακισμό του θύτη, όταν δεν υπάρχει δυνατότητα αναμόρφωση -  αναδιαπαιδαγώγησή του.

Αντίσταση στη χειραγώγησή μας, σημαίνει ανάπτυξη της κριτικής σκέψης σε όλη της την πολυμορφία και την πολυδιάστασή της, στο πλέγμα  μιας πολυσύνθετης διαλεκτικής λογικής, που η κατάκτησή της προϋποθέτει πολύ κούραση από το ενδιαφερόμενο υποκείμενο.

Η μελέτη αυτή είναι αφιερωμένη στην αγαπημένη μου Μπέτυ, που τόσο σύντομα άνοιξε τα φτερά της και πέταξε μακριά μας σε πιο όμορφους κόσμους, για να είναι τώρα ελεύθερη. Το άρθρο αυτό γράφτηκε μεσάνυκτα ενώ εκείνη κοιμόταν.

Βριλήσσια 10-06-2010
Παναγιώτης Μιχελής

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου

ΧΩΣΤΕ ΚΑΤΑ ΒΟΥΛΗΣΗ